Frictie

de Miriam Rasch

Dataïsme is het geloof dat alles te vertalen is in data. Data leggen de wereld vast en maken haar beheersbaar. Maar voor wie en met welk doel? Ethische dilemma's rondom data worden vaak gereduceerd tot zaken als privacy en regulering, terwijl de onderliggende aannames van het dataïsme zelden ter discussie staan. Is de mens echt als algoritme te begrijpen? Wat gebeurt er met de dingen die niet in data te vatten zijn? En waarom wordt de dataïstische toekomst voorgesteld als onvermijdelijk? Tegenover het ideaal van een geautomatiseerde wereld die ons gevangenhoudt in een onzichtbaar net, stelt Miriam Rasch een herwaardering van frictie. Frictie is een geduchte strategie van hen die strijden voor emancipatie of zich teweerstellen tegen de eis van transparantie en constante communicatie. Rasch opent de weg naar 'de-automatisering' als mogelijkheid om woorden en dingen weer als nieuw te laten schijnen. Hoe kunnen we in dataïstische tijden ons eigen verhaal blijven vertellen? Miriam Rasch werkt als docent-onderzoeker bij het Instituut voor Netwerkcultuur aan de Hogeschool van Amsterdam. Ze studeerde literatuurwetenschap en filosofie. In 2015 won ze de Jan Hanlo Essayprijs Klein. Haar boek 'Zwemmen in de oceaan' werd genomineerd voor de Socratesbeker 2018. 'Berichten uit een postdigitale wereld' (2017) werd lovend ontvangen.